FR EN DE
De processen tegen de beulen van Breendonk

Het proces van Mechelen



Aangezien de misdaden begaan in het Auffanglager Breendonkzich situeerden in het gerechtelijk arrondissement Mechelen, wordt het gerechtelijk onderzoek uitgevoerd door het militaire auditoraat van Mechelen en dit vanaf september 1944.  Meer bepaald de eerste substituut van de militaire auditeur Hallemans wordt belast met het opsporen van de gevluchte bewakers en het verhoor van de getuigen.


Het gerechtelijk onderzoek neemt bijna twee jaar in beslag. Uiteindelijk begint op 5 maart 1946 het proces “Wijss en consorten” in de Gotische zaal van het Stadhuis van Mechelen. Voorzitter van de rechtbank is een burgerlijk magistraat: rechter Verwilghen, die in zijn taak wordt bijgestaan door een tweede burgerlijk magistraat en drie militairen.


Richtsnoer voor de processen is het Strafwetboek. Dit wetboek stelt alle kwaadwillige handelingen tegen de interne en externe veiligheid van de Staat strafbaar en bepaalt de straffen daarop. Naast wapenbezit gericht tegen België en politieke collaboratie worden strafbaar gesteld: verraad, moord, doodslag en vrijwillige slagen en verwondingen.


De 23 gedetineerden van Breendonk moeten zich voor de Oorlogsraad verantwoorden voor al deze misdrijven.  Zij kunnen worden onderverdeeld in drie groepen. De eerste groep omvat veertien Vlaamse SS-ers, die vanaf september 1941 de Duitse kampbewakers zijn komen versterken. Naast de SS-ers waren er ook drie burgerlijke handarbeiders die beschuldigd werden van politieke collaboratie uit winstbejag. Zij werden in het fort aangeworven als smid, tuinman of verantwoordelijke voor de veestapel en werden goed betaald voor hun werk. Ten slotte verschijnen zes slaapzaalbewakers voor de rechter. Het gaat om gedetineerden die door de directie aangewezen werden als verantwoordelijke voor hun slaapzaal. Die zes beschuldigden hebben van hun dominante positie misbruik gemaakt om hun medegevangenen te mishandelen.





Op 7 mei 1946 velt de rechtbank haar vonnis :









10 gevangenen verschijnen op 12 april 1947 in Mechelen voor het vuurpeloton. Wijss wordt diezelfde dag geëxecuteerd in Antwerpen, Pellemans in Dinant :


1. Wyss Fernand2. De Saffel Marcel3. Lampaert Adolphus
4. Pellemans Jan5. Brusselaers Félix6. Raes Eugène
7. Van Praet Petrus8. Carleer Karel9. Obler Walter
10. Lewin Sally11. Hermans Guillaume12. Vermeulen Georges

Twee gevangenen wordt genade verleend (gewoon Koninklijk Besluit) :


1. Van Neck Frans2. Vandevoorde Gaston 

Het proces-Schmitt



Schmitt wordt op 20 november 1945 gevonden in een gevangenis te Rotterdam en overgebracht naar België.  Zijn proces begint op 2 augustus 1949 voor het Krijgshof te Antwerpen. Drie maanden later wordt hij ter dood veroordeeld. Zijn hoger beroep, cassatieberoep en genadeverzoek worden afgewezen, waarna hij op 8 augustus 1950 wordt geëxecuteerd te Hoboken. Het was de laatste doodstraf die in België werd uitgevoerd. Schmitt was bovendien de enige buitenlandse nazioorlogsmisdadiger die op Belgisch grondgebied ter dood werd veroordeeld en geëxecuteerd.


Rijkaard De Bodt



Rijkaard De Bodt wordt bij verstek ter dood veroordeeld op het proces van Mechelen. Toch duurt het nog vijf jaar vooraleer hij aangehouden kon worden in Duitsland. Daar diende hij onder een valse naam in het Franse bezettingsleger. Kort voor zijn overbrenging naar België heeft de katholieke minister van Justitie Ludovic Moyersoen (16 augustus 1950-15 januari 1952) een besluit ondertekend date een einde maakt aan de uitvoering van de doodstraf in België. Elke doodstraf wordt voortaan omgezet in levenslange dwangarbeid.


Het Comité voor het Beroep op het Land organiseert massa-bijeenkomsten uit protest tegen de niet-executie van Richard De Bodt. Onder druk van deze protesten ziet de toenmalige minister van Justitie, Joseph Pholien, zich genoodzaakt ontslag te nemen.


De Bodt overlijdt op 3 januari 1977 in de gevangenis van Sint-Gillis. Hij is de laatste inciviek die in België nog achter de tralies zat.

Actualiteit

Algemeen
Morgen
Vandaag
Gisteren

Bezoek aan het Gedenkteken

Wie zijn we
Het Gedenkteken
Geschiedenis
Virtueel bezoek (360°)
De kunstenaars

Frequently Asked Questions

Geschiedenis
Praktisch
Plan van het fort

Algemene inlichtingen

Openingsuren
Bereikbaarheid
Inkomprijzen
Begeleid bezoek
Restaurant
Fotograferen
Reglement van het bezoek

Leerkrachtenhoek

Inleiding
Praktische gegevens
Infrastructuur
De audiovisuele getuigenissen
Interactieve zaal
Gedenkboek
Plan van het parcours
Pedagogisch dossier
Seminaries
Bibliografie

Contacten en links

Guestbook
Contacteer ons
Links

Online reservering

Seminaries

Fototheek